Gdy auto traci moc na autostradzie, kierowca ma niewiele czasu na wybór bezpiecznego zachowania. Ruch jest szybki, pas awaryjny wąski, a zatrzymanie w miejscu o ograniczonej widoczności może być niebezpieczne. W pierwszej kolejności trzeba zadbać o ludzi i ostrzec innych uczestników ruchu. Dopiero potem przychodzi czas na organizację holowania lub drobnej pomocy technicznej.
- Pierwsze decyzje po awarii
- Gdzie czekać na pomoc?
- Jak oznakować pojazd?
- Jak wezwać pomoc i podać lokalizację?
- Błędy, których trzeba unikać
- Dlaczego dokładny kierunek jazdy jest tak ważny?
- Co zrobić, gdy autem podróżuje kilka osób?
- Czy samodzielna naprawa na pasie awaryjnym ma sens?
- Co ustalić z lawetą jeszcze przed jej przyjazdem?
- Co dzieje się po zabraniu samochodu?
Pierwsze decyzje po awarii
Jeśli samochód zaczyna działać nieprawidłowo, należy włączyć światła awaryjne i, jeśli to możliwe, skierować go w miejsce pozwalające na awaryjny postój. Nie należy wykonywać gwałtownych manewrów ani próbować kontynuować jazdy mimo objawów zagrażających bezpieczeństwu, takich jak awaria hamulców lub uszkodzona opona. Jeżeli nie da się dotrzeć do bezpiecznego miejsca, trzeba poinformować służby o zagrożeniu.
Nie warto zaczynać od szukania narzędzi czy otwierania maski. Nawet drobna usterka na autostradzie wymaga innej organizacji niż na parkingu. Priorytetem jest odsunięcie osób od ruchu, a nie próba natychmiastowego uruchomienia pojazdu.
Gdzie czekać na pomoc?
Po zatrzymaniu, gdy warunki na to pozwalają, pasażerowie powinni opuścić auto bezpieczniejszą stroną i przejść poza jezdnię i pas awaryjny, zwykle za barierę. Nie należy siedzieć w pojeździe zatrzymanym przy szybko poruszającym się ruchu ani stać tuż za nim. Przy dzieciach i zwierzętach trzeba zapewnić, aby pozostawały pod opieką poza niebezpieczną strefą.
Jeżeli ktoś jest ranny, pojazd się pali, wycieka paliwo albo miejsce stwarza bezpośrednie zagrożenie, należy wezwać odpowiednie służby. Kontakt z pomocą drogową nie zastępuje zgłoszenia alarmowego w przypadku zagrożenia zdrowia lub życia.
Jak oznakować pojazd?
Na autostradzie i drodze ekspresowej obowiązują zasady oznakowania awaryjnego postoju. GDDKiA przypomina o włączeniu świateł awaryjnych, założeniu kamizelki odblaskowej oraz ustawieniu trójkąta ostrzegawczego 100 metrów od pojazdu. Nie należy jednak narażać życia tylko po to, by podejść do miejsca wymagającego przejścia po pasie ruchu. Jeśli oznakowanie jest niebezpieczne do wykonania, trzeba priorytetowo zadbać o bezpieczeństwo i powiadomić służby.
Pas awaryjny nie służy do zwykłego postoju, rozmowy przez telefon przy samochodzie ani naprawy wymagającej długiej pracy od strony ruchu. Po zabezpieczeniu pojazdu należy czekać w bezpiecznym miejscu.
Jak wezwać pomoc i podać lokalizację?
Dyspozytor potrzebuje numeru drogi, kierunku jazdy, kilometra, najbliższego węzła lub miejsca obsługi podróżnych. Pomocne mogą być słupki kilometrowe i hektometrowe, współrzędne z telefonu oraz opis pasa, na którym stoi pojazd. Sama informacja „autostrada pod Poznaniem” może być niewystarczająca, ponieważ dojazd z przeciwnej strony drogi bywa zupełnie inny.
Trzeba też opisać auto i usterkę: czy koła się obracają, czy działa hamulec postojowy, czy pojazd ma uszkodzone zawieszenie oraz dokąd ma zostać przewieziony. Jeżeli auto blokuje pas ruchu, należy podać to natychmiast. W razie potrzeby można skorzystać z numeru alarmowego 112 lub informacji drogowej 19 111, zgodnie z rodzajem zagrożenia.
Błędy, których trzeba unikać
Najpoważniejsze błędy to pozostawanie przy samochodzie od strony jezdni, wykonywanie samodzielnych napraw w ruchliwym miejscu i próba holowania auta linką przez znajomego. Na autostradzie zwykłe holowanie jest zabronione; wyjątek prawny dotyczy pojazdów przeznaczonych do holowania do najbliższego wyjazdu lub miejsca obsługi podróżnych.
Nie należy też podejmować kolejnych prób jazdy, jeśli pojazd ma uszkodzone hamulce, koło albo układ kierowniczy. To, że samochód jeszcze się toczy, nie oznacza, że jest bezpieczny. Dobrze zorganizowana pomoc drogowa zaczyna się od precyzyjnego zgłoszenia i odsunięcia ludzi od zagrożenia, a nie od szybkiego szukania najtańszego sposobu przestawienia auta.
Dlaczego dokładny kierunek jazdy jest tak ważny?
Autostrady mają rozdzielone jezdnie. Pojazd pomocy drogowej jadący do tego samego kilometra po przeciwnej stronie nie może po prostu zawrócić w dowolnym miejscu. Właśnie dlatego numer drogi i przybliżona miejscowość mogą być niewystarczające. Potrzebny jest kierunek, kilometr oraz najbliższy węzeł lub parking. Słupek drogowy, oznaczenie wyjazdu i dane z nawigacji mogą pomóc uzupełnić zgłoszenie.
Nie należy jednak wychodzić na jezdnię ani podchodzić do niebezpiecznego miejsca tylko po to, aby odczytać oznaczenie. Jeśli nie masz pewności co do kilometra, przekaż dostępne dane i zaznacz, czego nie udało się ustalić. Telefon z włączoną lokalizacją może być pomocny, lecz warto opisać również fizyczne położenie auta: pas awaryjny, zatoka, parking albo część pasa ruchu.
Co zrobić, gdy autem podróżuje kilka osób?
Gdy auto się zatrzyma, jedna osoba powinna przejąć organizację zgłoszenia, a druga, o ile to możliwe, pomóc dopilnować bezpiecznego opuszczenia pojazdu przez pasażerów. Nie warto jednocześnie przestawiać bagażu, fotografować usterki i rozmawiać przez telefon, jeśli część osób stoi jeszcze blisko drogi. Najważniejsze jest przejście w miejsce osłonięte od ruchu.
Jeżeli pasażer ma ograniczoną możliwość samodzielnego poruszania się albo wyjście z auta stwarza zagrożenie, trzeba przekazać to służbom lub dyspozytorowi. Nie należy wykonywać niebezpiecznego manewru pod presją przejeżdżających pojazdów. Istotne jest poinformowanie o liczbie osób i szczególnych utrudnieniach, które mogą wpływać na sposób udzielenia pomocy.
Czy samodzielna naprawa na pasie awaryjnym ma sens?
Nawet jeśli podejrzewasz drobną usterkę, nie oznacza to, że warunki pozwalają na jej naprawę. Wymiana koła od strony ruchu, szukanie narzędzi przy bagażniku lub otwieranie maski w pobliżu jadących pojazdów mogą być niebezpieczne. O tym, czy możliwa jest interwencja na miejscu, powinna decydować także ocena bezpieczeństwa, a nie tylko rodzaj uszkodzenia.
Po zorganizowaniu pomocy należy czekać z dala od ruchu i zachować telefon dostępny, aby przekazać ewentualne dodatkowe informacje. To znacznie lepsze niż kolejne próby uruchamiania pojazdu lub przestawianie go w nieprzewidywalny sposób.
Co ustalić z lawetą jeszcze przed jej przyjazdem?
Powiedz, czy auto stoi na pasie awaryjnym, parkingu lub w miejscu, do którego trudno dojechać. Podaj typ samochodu, rodzaj napędu i informację, czy koła dają się przetoczyć. Jeżeli pojazd ma uszkodzone zawieszenie albo został uderzony w koło, transport może wymagać dodatkowego przygotowania. Należy również ustalić warsztat lub inne miejsce docelowe, aby nie podejmować tej decyzji w pośpiechu przy ruchliwej drodze.
Warto zachować kontakt telefoniczny z dyspozytorem i upewnić się, że kierowca lawety dysponuje poprawną lokalizacją. Nie należy schodzić z bezpiecznego miejsca oczekiwania, aby zatrzymywać pojazd pomocy drogowej na jezdni. Jeśli dojazd jest skomplikowany, lepiej przekazać współrzędne i opis węzła drogowego.
Gdy droga pozostaje częściowo zablokowana albo miejsce interwencji jest zagrożone, działania muszą uwzględniać służby oraz organizację bezpieczeństwa ruchu. Zwykła laweta nie zastępuje zabezpieczenia niebezpiecznego zdarzenia.
Co dzieje się po zabraniu samochodu?
Gdy laweta zabierze pojazd, kierowca powinien wiedzieć, gdzie samochód zostanie przewieziony i kto go odbierze. Warto uzgodnić, czy warsztat jest otwarty, gdzie trafią kluczyki oraz czy potrzebne będzie dodatkowe zgłoszenie do ubezpieczyciela. Jeśli pojazd ma uszkodzone koła albo po kolizji występują wycieki, serwis powinien zostać o tym poinformowany przed dostarczeniem auta.
Nie należy wracać na jezdnię po pozostawione przedmioty, jeśli miejsce nadal jest niebezpieczne. Kwestie bagażu, dokumentów i transportu pasażerów trzeba ustalać z bezpiecznego miejsca. Najważniejszy cel interwencji to usunięcie zagrożenia i dostarczenie auta do właściwego punktu, nie samo zakończenie postoju na autostradzie.
Jeżeli w zgłoszeniu pojawią się nowe informacje, na przykład samochód zacznie dymić albo zajmie część pasa, należy ponownie powiadomić odpowiednie służby. Zmiana poziomu zagrożenia ma większe znaczenie niż pierwotnie ustalony czas przyjazdu lawety. Kierowca powinien cały czas pozostawać w bezpiecznym miejscu.







